Mijn naaste heeft een verstandelijke beperking en is somber

Somberheid is een signaal dat er iets aan de hand is met uw familielid. Het is belangrijk om dit serieus te nemen. Zeker als uw naaste niet kan zeggen wat er aan de hand is. Ook als uw familielid niet of nauwelijks reageert en weinig doet (apathie) is dat een teken dat hij niet goed in zijn vel zit.

Er kan sprake zijn van een gezondheidsprobleem

Als uw familielid plotseling somber of apathisch wordt, moet een arts nagaan of uw familielid gezondheidsklachten heeft. Zeker als de omstandigheden verder gelijk gebleven zijn.

Apathisch gedrag kan allerlei medische oorzaken hebben. Het kan horen bij het syndroom dat de verstandelijke beperking veroorzaakt. Psychiatrische ziekten of andere bijkomende ziekten kunnen uw familielid apathisch maken. En ook bijwerkingen van geneesmiddelen zijn een belangrijke oorzaak van apathie! 

Apathie wordt niet altijd als een gedragsprobleem gezien

Apathie geeft weinig problemen in de omgeving. Daarom wordt er vaak weinig aandacht aan besteed. Toch is het belangrijk om uw familielid uit de apathie te krijgen.

Let bijvoorbeeld op een goede balans tussen prikkels en rust. Soms is apathie een gevolg van overbelasting, drukte en druk vanuit de omgeving.

Ook te weinig invloed op de eigen situatie kan leiden tot apathie. Geef uw familielid waar mogelijk de kans om zelf beslissingen te nemen, ook al lijkt dat over (voor u) onbeduidende dingen. Veel mensen met een (ernstige) verstandelijke beperking krijgen weinig tot geen mogelijkheid om zelf iets te beslissen, en dan draagt iedere kleine keuze bij aan een beter welzijn.

Somberheid

Somberheid en gespannenheid kunnen een reactie zijn op ervaringen in het verleden, maar ook op komende gebeurtenissen. Het is voor u misschien moeilijk voor te stellen waarom uw familielid somber reageert op bepaalde zaken, die voor u helemaal niet zo ingrijpend lijken. Maar iedereen reageert weer anders.

Belangrijk is om te achterhalen waar uw familielid somber op reageert.

  • Is het een reactie op het contact met mensen, op bepaalde gebeurtenissen?,
  • Is er sprake van een psychiatrisch of lichamelijk ziektebeeld? Denk bijvoorbeeld aan een echte depressie of een manisch-depressieve toestand.
  • Is er een relatie bestaan met het onderliggende syndroom of de leeftijd?

Medicijnen

Een echte depressie is een indicatie voor een behandeling met medicijnen, maar die behandeling staat nooit op zichzelf. Als de somberheid een reactie is op leefomstandigheden of op (gebrek aan) sociaal contact, is het beter om iets aan de omstandigheden en de communicatie te doen.