Crisiskaart

Een crisiskaart is een klein persoonlijk document waarop staat wat er moet gebeuren als de persoon in een psychische crisis raakt. Op de kaart staat een samenvatting van een uitgebreider crisisplan dat een cliënt/patiënt samen met een onafhankelijke consulent of met de eigen hulpverlener maakt.

Wat staat er op de crisiskaart?

Op de crisiskaart staat bijvoorbeeld:

  • Een beschrijving van de psychische klachten die de persoon heeft.
  • Signalen (bijvoorbeeld bepaald gedrag) die wijzen op een crisis.
  • Wat hulpverleners moeten doen in een crisissituatie.
  • Welke medicatie de persoon wel of absoluut niet wil.
  • Of de persoon wel of juist niet opgenomen wil worden als hij in een crisis is.
  • Welke personen gewaarschuwd moeten worden.
  • Wie de behandelaar is.
  • Informatie over de thuissituatie, bijvoorbeeld zorg voor kinderen en huisdieren, en over werk.

Welke status heeft een crisiskaart?

Op de kaart staan de eigen wensen van de patiënt. De kaart is te zien als een overeenkomst tussen de patiënt en betrokkenen zoals de behandelaar, de (wettelijk) vertegenwoordiger, familieleden of bijvoorbeeld een goede vriend.

De betrokken ondertekenen de crisiskaart, waarmee zij aangeven dat ze volgens de afspraken op de kaart zullen handelen.

Een crisiskaart kan ook helpen als iemand buiten zijn eigen omgeving in een crisis raakt. De kans is dan groot dat hulpverleners hem dan niet kennen. Op de crisiskaart kunnen zij zien welke hulp de persoon wil en wie ze kunnen inschakelen.

Hoe wordt een crisiskaart gemaakt?

Veel instellingen voor psychiatrische zorg hebben een standaard crisiskaart beschikbaar. U kunt bij de GGZ-instelling in uw buurt vragen of zij een crisiskaart beschikbaar hebben.

  • De patiënt vult de kaart in, met hulp van bijvoorbeeld de behandelaar, familieleden en de huisarts.
  • Sommige instellingen hebben een speciale consulent die daarbij kan helpen. U kunt dit navragen bij de instelling waar u de crisiskaart ophaalt.

Crisiskaart en behandelplan

De behandelaar kan de zaken die in de crisiskaart staan (uitgebreider) in het behandelplan overnemen.

Is de crisiskaart bindend?

De crisiskaart zelf is niet bindend. Hulpverleners zijn dus niet verplicht om de aanwijzingen op te volgen. Zij moeten wel zo veel mogelijk rekening houden met de afspraken die op de crisiskaart staan.

Crisiskaart als onderdeel van behandeling

De crisiskaart kan een onderdeel zijn van de behandeling. Dit staat dan in het behandelplan.

In dat geval moet de behandelaar de afspraken op de crisiskaart in principe wel volgen. Anders houdt hij zich namelijk niet aan het behandelplan. En hij mag alleen afwijken van het behandelplan als hij daar een goede reden voor heeft.

Een behandelaar mag de crisiskaart dan dus niet zomaar naast zich neerleggen.

Crisiskaart en gedwongen opname

Een gedwongen opname is niet mogelijk op basis van de aanwijzingen in de crisiskaart. Andersom kan een crisiskaart een gedwongen opname niet altijd voorkomen. Een gedwongen opname staat dus eigenlijk los van de crisiskaart.

Opname als keuze in crisiskaart

Het heeft niet zo veel zin als een patiënt in de crisiskaart zet dat hij opgenomen wil worden als hij in een crisis raakt. Zodra hij zich tegen die opname verzet, is de crisiskaart onvoldoende om de opname door te zetten.

De patiënt kan zijn wens voor een opname wel in een zelfbindingsverklaring vastleggen. De rechter zal de zelfbindingsverklaring dan omzetten in een zelfbindingsmachtiging, die een gedwongen opname mogelijk maakt.

Patiënt wil volgens crisiskaart géén opname

De patiënt kan in de crisiskaart vermelden dat hij géén opname wil. Dit biedt echter geen garantie. Als mensen in zijn omgeving een inbewaringstelling of een rechterlijke machtiging aanvragen, kan besloten worden dat een gedwongen opname toch noodzakelijk is.

Meer informatie