Wat is fixeren?

Fixatie wil zeggen dat iemand in zijn bewegingsmogelijkheden wordt beperkt. Dat kan gebeuren met fixatiemateriaal, zoals onrustbanden, maar ook iemand vasthouden (en daardoor tegenhouden om iets te doen) valt eronder.

Zweedse band

Het bekendste voorbeeld van fixatie is de Zweedse band waarmee iemand op de stoel of in zijn bed vastgebonden wordt. Die is ook het beruchtst. Als gevolg van complicaties bij het gebruik hiervan zijn al meerdere mensen overleden. Veel zorgverleners en beleidsmakers pleiten er daarom voor de Zweedse band volledig te verbieden.

Andere vormen

Andere veelgebruikte vormen zijn polsbandjes, enkelbanden, verpleegdeken/-laken, stoelplank en bedhekken.

Opsluiten is geen fixatie

Opsluiten in een ruimte (bijvoorbeeld een kamer, huis of tuin) is ook een vorm van vrijheidsbeperking, maar er is een belangrijk verschil met fixatie. Bij fixatie wordt het lichaam van uw cliënt vastgebonden of vastgehouden, wat nog een stap verder gaat dan opsluiten. Dit maakt fixatie dan ook tot een bijzonder ingrijpende, risicovolle en belastende ingreep.

Risico

Vanwege het gevaar van afknellen of verstikking mogen fixatiematerialen alleen met de grootste terughoudendheid en zorgvuldigheid worden toegepast. Het gebruik schendt bovendien een van de fundamentele mensenrechten, namelijk de persoonlijke bewegingsvrijheid. Daarom willen professionele zorginstellingen, de overheid en de inspectie voor de gezondheidszorg het gebruik van fixatiemateriaal zo veel mogelijk beperken.

Praktijk

In de praktijk zijn vaak twee soorten redenen om een cliënt te fixeren:

Bescherming tegen lichamelijke risico’s
Denk hierbij aan allerlei vormen van fixatie om valpartijen en zwerfgedrag te voorkomen. Middelen zijn bijvoorbeeld een Zweedse band in een stoel, een stoelplank dwars voor het lichaam op de armleuningen, of bedhekken om te voorkomen dat uw cliënt uit bed stapt en uitglijdt op de gladde vloer.
Steeds meer instellingen zien in dat dit eigenlijk geen goede reden is om iemand te fixeren. Tegen valpartijen en zwerven zijn allerlei andere maatregelen mogelijk, zoals een laag bed, een stroeve vloer, een signaleringsmatje, enzovoort. U vindt hierover meer informatie over Zorg voor beter. Bovendien blijkt eventueel letsel zonder het gebruik van fixatiemiddelen minder ernstig dan wanneer iemand wel gefixeerd was.

Afremmen van belastend of gevaarlijk gedrag
Een bekend voorbeeld zijn de polsbandjes bij iemand die zichzelf verwondt door op de ogen of de oren te slaan. Het gedrag kan ook op iemand anders gericht zijn.

Niet gevonden wat u zocht? Ga naar het contactformulier of bel 0900-1121314 (10 eurocent per minuut), en we helpen u graag verder. We zijn maandag t/m vrijdag van 10.00 tot 16.00 uur bereikbaar.

Document acties

Deel op twitter

Deel op facebook

Deel op linkedin

Laatste wijziging: 10-03-2010