Dwang in de zorg bij verstandelijke beperkingen
Homepage Dwang in de zorg - In opdracht van Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport
 
Personaliseer teksten:

De cliënt is mijn:


 
Meer vragen over Woedeuitbarstingen, agressie en vijandigheid
Terug naar de vragen »
 

Hebt u suggesties of opmerkingen voor het informatiepunt Dwang in de zorg? Laat het ons weten via het contactformulier

 
Info

Wat betekent dit voor: familie professional

familie

Mijn familielid doet erg vijandig

Vijandigheid en andere negatieve vormen van gedrag zijn vaak een signaal. Dit geldt zeker voor mensen die door hun beperking niet kunnen vertellen wat er met hen aan de hand is. Negatief gedrag kan dan een uiting zijn van bijvoorbeeld problemen in de communicatie of van lichamelijke problemen.

Oorzaak

Voor boosaardige uitingen van afkeer en verzet is bijna altijd een verklaring te vinden. Dit gedrag is meestal geen normaal verschijnsel van het syndroom of de ontwikkelingsstoornis die de verstandelijke beperking veroorzaakt. Een uitzondering is een verworven hersenbeschadiging waarvan vijandigheid wel een symptoom kan zijn.

Het is dus belangrijk om uit te zoeken waarom uw familielid een vijandige indruk maakt, en het niet vanzelfsprekend aan zijn beperking toe te schrijven. Zeker als hij niet duidelijk onder woorden kan brengen wat er in zijn beleving omgaat. 

Verstoorde relatie

Vijandigheid, onbegrepen boosheid, agressie en zelfbeschadiging zijn ernstige problemen, zowel voor uw familielid zelf als voor directbetrokkenen. Dit gedrag kan de relatie compleet verstoren. Bovendien kan het een uiting zijn van zeer ernstige problematiek die uw familielid niet op een andere manier duidelijk kan maken.

Wisselwerking

Negatieve uitingen hebben bijna altijd een wisselwerking met de omgeving. Als uw familielid erg vijandig is, heeft dat invloed op uw manier van praten, denken en op uw gevoelens. In een negatieve sfeer ziet de wereld er anders uit, en is het lastig om zelf positief te blijven reageren. Het moeilijk om dit te veranderen, maar wel goed om hier van bewust te zijn.   

Omgaan met vijandigheid

Als er niet direct een duidelijke oorzaak is voor vijandigheid, kunt u dit gedrag het beste zien als een uiting van niet goed verlopende communicatie, door welke oorzaak dan ook. Ga ervan uit dat de vijandige houding, het verzet, de afweer en de boosheid een boodschap in kunnen houden. Denk na over:

  • de beleving van uw familielid en hoe u daarop in zou kunnen spelen;
  • de vraag hoe hij zich voelt, óók lichamelijk (in het bijzonder bij laag niveau van functioneren en lichamelijke beperkingen);
  • de kwaliteit van de communicatie;
  • de manier waarop contact met uw familielid het beste verloopt: ondersteunend met begrip en warmte, of juist met meer afstand en sturend zonder emoties te laten zien;
  • de kwaliteit van de omgeving: overzichtelijkheid en de mate waarin uw familielid invloed heeft op zijn omgeving. 

Zorg ervoor dat u uw familielid benadert op een manier die bij zijn persoon past. Iedereen is uniek en heeft zijn eigen voorkeuren en manieren van communiceren, en dat geldt net zo goed voor mensen met een verstandelijke beperking. 

Lichamelijke factoren

Tot slot is het belangrijk om te laten onderzoeken of er een lichamelijke oorzaak is voor het vijandige gedrag. Denk bijvoorbeeld aan een ziekte en langdurig of ongecontroleerd medicijngebruik, maar ook aan problemen met zien of horen.

Niet gevonden wat u zocht? Ga naar het contactformulier of bel 0900-1121314 (10 eurocent per minuut), en we helpen u graag verder. We zijn maandag t/m vrijdag van 10.00 tot 16.00 uur bereikbaar.
Document acties
Laatste wijziging: 25-01-2010

Waardeer de inhoud van deze pagina

* verplicht in te vullen
*

*

*
Vul de code in die in de afbeelding staat.