Wat betekent dit voor: cliënt familie professional

professional

Mag het behandelteam een cliënt separeren als hij vrijwillig is opgenomen?

Nee, dat kan in principe niet. In een noodsituatie is er soms geen andere oplossing, maar dan kan het alleen als er een ibs is aangevraagd of als de cliënt wilsonbekwaam is verklaard.

Bij acuut gevaar door een psychische ziekte

Als de cliënt vrijwillig is opgenomen, mag de behandelaar hem in principe niet tegen zijn wil separeren of afzonderen. Maar in een noodsituatie is er soms geen andere oplossing. Als de cliënt een acuut gevaar is voor zichzelf of anderen, moet u direct ingrijpen. Als dit gevaar komt door een psychische ziekte, kan de behandelaar een inbewaringstelling (ibs) aanvragen. Vanaf dat moment kunt u de cliënt vasthouden en separeren of afzonderen. Er is dan sprake van dwang op grond van de Bopz. Het is dus mogelijk dat u de cliënt al gesepareerd hebt, terwijl de ibs-aanvraag wordt afgewezen. Op dat moment mag de cliënt natuurlijk meteen de separeer uit.

Bij ernstig nadeel voor de gezondheid

Bij een noodsituatie voor de gezondheid van de cliënt is een ibs-procedure niet altijd nodig. In bepaalde situaties kan de behandelaar de cliënt wilsonbekwaam verklaren; namelijk als hij zelf niet kan beslissen over zijn gezondheid. Dit gevaar kan los staan van zijn psychische ziekte. De behandelaar moet dan een vertegenwoordiger om toestemming vragen voor de separatie of afzondering. Er is dan sprake van dwang op grond van de WGBO. 

Schriftelijke uitleg

De cliënt moet schriftelijke uitleg krijgen waarom hij gesepareerd of afgezonderd wordt. De behandelaar meldt de separatie of afzondering bij de geneesheer-directeur en de Inspectie voor Gezondheidszorg. De wettelijk vertegenwoordiger of naaste familie wordt ook geïnformeerd.
De schriftelijke uitleg en de melding zijn niet nodig als de cliënt wordt gesepareerd of afgezonderd vanwege ernstig nadeel voor zijn gezondheid (WGBO).

Andere hulp

Het is mogelijk dat de behandelaar dwang als enige oplossing ziet, maar dat hij (nog) geen ibs heeft aangevraagd. Dan kan de cliënt de dwang voorkomen door uit het ziekenhuis weg te gaan en een andere behandeling te zoeken. Het is natuurlijk verstandig als hij dit eerst bespreekt met de behandelaar. Misschien is binnen dit ziekenhuis toch nog een andere behandeling mogelijk waar de cliënt wel aan mee wil werken. Of misschien kan de behandelaar de cliënt doorverwijzen naar een andere instelling of naar de ambulante hulpverlening. De behandelaar zal ook uitleggen waarom hij de behandeling nodig vindt en welke gevaren hij ziet als de cliënt alle behandelingen weigert.

De patiëntenvertrouwenspersoon kan de cliënt in deze situatie ook helpen met informatie en advies.