Wat betekent dit voor: cliënt familie professional

familie

Welke rechten heeft mijn familielid als hij te maken heeft met dwang?

Een gedwongen opname of behandeling is een beperking van de rechten van uw familielid. Daarbij worden niet al zijn rechten ontnomen; ook gedwongen opgenomen en behandelde cliënten houden bepaalde rechten.

Waar gaat het om?

Een opname in een psychiatrisch ziekenhuis is een ingrijpende gebeurtenis. Het is goed om te weten wat de rechten van uw familielid zijn. In de Wet op de Geneeskundige Behandelingsovereenkomst (Wgbo) staan de algemene patiëntenrechten. In de Wet Bijzondere Opnemingen in Psychiatrische Ziekenhuizen (Bopz) staat welke rechten beperkt mogen worden als uw familielid gedwongen is opgenomen.

Goede zorg

Uw familielid mag verwachten dat hij goede zorg krijgt. Dit staat niet letterlijk in de wet, maar het is wel een algemeen aanvaard uitgangspunt in de Nederlandse zorg. Een manier om goede zorg te waarborgen is het opstellen van een behandelplan. Daarin staat wat er met uw familielid aan de hand is en hoe de behandelaar hem wil behandelen. Het recht op een behandelplan staat in de wet en dit recht kan niet beperkt worden, ook niet tijdens een gedwongen opname of behandeling.

Recht op informatie

Uw familielid heeft ook recht op informatie. Zijn behandelaar moet hem in begrijpelijke woorden uitleggen wat hij met de behandeling wil bereiken, hoe lang de behandeling zal duren en hoe groot de kans is dat de behandeling werkt. Hij laat uw familielid ook weten welk risico de behandeling heeft, bijvoorbeeld of de medicatie bijwerkingen heeft.
Het recht op informatie behoudt uw familielid altijd, ook als hij gedwongen bent is opgenomen of gedwongen wordt behandeld.

Recht om de behandeling te weigeren

Uw familielid heeft de hierboven genoemde informatie nodig om te begrijpen wat de behandeling inhoudt. Daarna kunt hij namelijk toestemming geven voor de behandeling, of de behandeling weigeren. De arts van uw familielid mag hem alleen behandelen als hij toestemming heeft gegeven voor die behandeling. Bij een dwangbehandeling wordt dit recht hem tijdelijk ontnomen.

Recht op contact

Uw familielid heeft recht op contact met mensen buiten het psychiatrisch ziekenhuis en recht om de afdeling te verlaten als hij dat wil. Dit recht kan beperkt worden als hij gedwongen is opgenomen.

Beperking van de rechten

Tijdens een gedwongen opname kan de behandelaar de rechten van uw familielid beperken. Hij wordt bijvoorbeeld gedwongen om een behandeling te volgen, ook als hij het er niet mee eens is. Hij kan in zijn vrijheden worden beperkt; dan mag hij bijvoorbeeld niet de afdeling af of tijdelijk geen bezoek ontvangen.
Zo’n beperking van de rechten van uw familielid is niet niks.U mag van de behandelaar verwachten dat hij hier heel zorgvuldig mee omgaat. Hulpverleners mogen de rechten van uw familielid alleen beperken als zij daar hele goede redenen voor hebben, bijvoorbeeld om hemzelf of anderen te beschermen tegen gevaar.