Wat gebeurt er nadat een ibs is afgegeven?
Na afgifte van een ibs wordt de cliënt binnen 24 uur naar een instelling gebracht. Cliënten die al in een instelling zijn, moeten daar gedwongen blijven.
Naar de instelling
De burgemeester geeft de politie de opdracht om de cliënt naar de instelling te brengen. De politie kan daarbij hulp vragen van ambulancehulpverleners, bijvoorbeeld hulpverleners van de GGD of van de crisisdienst. Zij brengen de cliënt met een ambulance naar de instelling.
De politie mag de cliënt overal ophalen. Ze mogen dus ook zijn woning binnenkomen. Als de cliënt niet open doet mag de politie de deur forceren.
Weigeren
Als de cliënt weigert om mee te gaan, mogen de hulpverleners en de politieagenten hem vastpakken en dwingen om mee te gaan. In een noodsituatie mogen de hulpverleners rustgevende medicatie geven. Dit mag overigens alleen als er gevaar is voor de gezondheid van de cliënt. De politie mag hem handboeien om doen als dat nodig is voor de veiligheid.
Fouilleren
De politie en hulpverleners mogen de cliënt 'aan zijn lichaam' fouilleren en gevaarlijke voorwerpen van afnemen. De politie laat die voorwerpen in huis achter of geeft ze bij het ziekenhuis in bewaring. De politie neemt eventuele wapens en drugs in beslag. Die krijgt de cliënt dus niet terug.
Gesloten afdeling
In de instelling kan de cliënt op een gesloten afdeling terecht komen (waarvan de buitendeuren op slot zijn). De cliënt krijgt een overzicht van de huisregels en een papier waarop staat wat zijn rechten zijn. De cliënt is nu gedwongen opgenomen en mag de instelling alleen verlaten met toestemming van de behandelaar.
En dan?
De burgemeester heeft op grond van de geneeskundige verklaring besloten dat de cliënt acuut naar de instelling moest. De burgemeester bepaalt echter niet of de cliënt daar moet blijven. Dat doet de officier van justitie en eventueel de rechter.
De burgemeester stuurt de geneeskundige verklaring en de ‘last’ naar de officier van justitie. De officier beoordeelt deze stukken. Hij doet dat uiterlijk één werkdag nadat hij deze heeft gekregen.
Gedwongen opname stopt
Als de officier vindt dat de cliënt niet langer gedwongen opgenomen hoeft te blijven, dan mag hij direct gaan. De rechter wordt er dan niet bij betrokken. De cliënt kan dan wel vrijwillig in de instelling blijven, als de arts/behandelaar dat goed vindt.
Gedwongen opname wordt verlengd
De officier van justitie kan ook vinden dat de cliënt langer in de instelling moet blijven. Dat mag hij echter niet zelf beslissen. Hij stuurt de stukken dan op naar de rechter, die beslist of de cliënt langer moet blijven. Hij doet dit binnen drie werkdagen nadat hij de stukken van de officier kreeg. Daarvoor gaat hij eerst bij de cliënt op bezoek.
Advocaat
De cliënt heeft recht op bijstand van een advocaat. De burgemeester moet hiervoor zorgen. Binnen 24 uur nadat de burgemeester zijn handtekening op de ibs heeft gezet, meldt hij dit bij de Raad voor Rechtsbijstand. Die Raad wijst een advocaat toe. De advocaat komt de cliënt opzoeken en is er ook als de rechter komt praten. De bijstand van de advocaat is gratis.
